သမုဒ္ဒဝိဇယကျင့်စဉ် (Samudravijaya Jataka)

သမုဒ္ဒဝိဇယကျင့်စဉ်

အရှေ့တိုင်းပြည်၏ မင်းတရားကြီးကား သမုဒ္ဒဝိဇယ မင်းကြီး ဖြစ်သည်။ ကိုယ်တော်သည် အလွန်တရာ သတ္တိရှိပြီး အုပ်ချုပ်ရေး၌ ကျွမ်းကျင်တော်မူသည်။ မင်းကြီး၏ ပြည်တော်ကား ကုန်သွယ်ရေးအတွက် အလွန်အရေးပါပြီး ပင်လယ်ကူး သင်္ဘောအများအပြား ရောင်းဝယ်ဖောက်ကားလျက် ရှိသည်။ မင်းကြီးသည် ပြည်သူပြည်သားတို့၏ စီးပွားရေးကို အားပေးတော်မူပြီး ပြည်တော်မှာလည်း ချမ်းသာကြွယ်ဝလျက် ရှိသည်။

သို့သော် မင်းကြီး၏ ရင်ထဲ၌ ဝမ်းနည်းခြင်းတစ်ခု ကိန်းအောင်းနေ၏။ ထိုအရာကား မိမိ၏ သားတော်များ မရှိခြင်းပင် ဖြစ်သည်။ မိမိကား အသက်အရွယ် ကြီးရင့်လာပြီ ဖြစ်သော်လည်း သားသမီးမရှိ၍ နန်းတော်ကြီးမှာ တိတ်ဆိတ်လွန်းလှသည်။ မင်းကြီးသည် ဘုရားကျောင်းကန်များသို့ သွားရောက်၍ ဆုတောင်းခဲ့သော်လည်း သားသမီးမရရှိ။

တစ်နေ့သောအခါ မင်းကြီးသည် မှူးမတ်များနှင့် တိုင်ပင်တော်မူ၏။ “ငါကား အသက်အရွယ် ကြီးရင့်လာပြီ ဖြစ်သော်လည်း သားသမီးမရှိ။ ငါ၏ နန်းလျာထားသူ မရှိ။ ငါ၏ ပြည်တော်ကို မည်သူ့အား အပ်နှင်းရမည်နည်း။”

မှူးမတ်များက “အရှင်မင်းကြီး၊ အရှင်မင်းကြီးသည် သမုဒ္ဒရာအတွင်း၌ ကျွန်းကြီးတစ်ကျွန်း ရှိကြောင်းကို ကြားတော်မူမည်လား။ ထိုကျွန်းကြီး၌ လူတို့သည် မရှိသော်လည်း အလွန်တရာ အဖိုးတန်သော ကျောက်မျက်ရတနာများ ပေါများ၏။ အရှင်မင်းကြီးသည် ထိုကျွန်းသို့ သွားရောက်၍ ကျောက်မျက်ရတနာများ ယူဆောင်လာပြီး ရောင်းချ၍ အကျိုးအမြတ်ကို မိမိ၏ ပြည်တော်အတွက် အသုံးပြုပါက အဘယ်နည်း။” ဟု အကြံပြုကြ၏။

မင်းကြီးသည် ထိုအကြံကို ကြား၍ အလွန်တရာ သဘောကျ၏။ “ကောင်းပြီ၊ ငါသည် ထိုကျွန်းသို့ သွားရောက်၍ ကျောက်မျက်ရတနာများ ယူဆောင်လာမည်။” ဟု မိန့်တော်မူ၏။

ထို့နောက် မင်းကြီးသည် သင်္ဘောအများအပြားနှင့် ပင်လယ်သို့ ထွက်ခွာတော်မူသည်။ ရက်ပေါင်းများစွာ ခရီးနှင်ပြီးနောက် မင်းကြီးသည် ထိုကျွန်းသို့ ရောက်ရှိတော်မူသည်။ ကျွန်းကား အလွန်တရာ သစ်ပင်ပန်းမန်များ စိမ်းလန်းပြီး လှပ၏။ မြေကြီးကား ကျောက်မျက်ရတနာများ ပြည့်နှက်လျက် ရှိသည်။

မင်းကြီးသည် သင်္ဘောများဖြင့် ကျောက်မျက်ရတနာများကို တင်ဆောင်၍ မိမိ၏ ပြည်တော်သို့ ပြန်လာတော်မူသည်။ ပြည်သူပြည်သားတို့က မင်းကြီးကို အလွန်တရာ ကြိုဆိုကြ၏။ ကျောက်မျက်ရတနာများကို ရောင်းချ၍ ရရှိသော ငွေကြေးဖြင့် မင်းကြီးသည် ပြည်တော်ကို တည်ဆောက်တော်မူသည်။ လမ်းများ ဖောက်လုပ်ပေးသည်။ ရေသွယ်တူးမြောင်းများ တူးဖော်ပေးသည်။ ဘုရားကျောင်းကန်များ တည်ဆောက်ပေးသည်။ ပြည်သူပြည်သားတို့မှာလည်း ပိုမို ချမ်းသာကြွယ်ဝလာကြ၏။

တစ်နေ့သောအခါ မင်းကြီးသည် နန်းတော်တွင် ထိုင်နေစဉ် နဂါးတစ်ကောင် ရောက်ရှိလာ၏။ ထိုနဂါးကား အလွန်တရာ အဆင်းလှပြီး အသိဉာဏ် ပြည့်ဝသော နဂါး ဖြစ်သည်။ နဂါးက မင်းကြီးကို “အရှင်မင်းကြီး၊ အရှင်မင်းကြီးသည် အလွန်တရာ ကောင်းမွန်သော အုပ်ချုပ်ရေးကို ပြုလုပ်တော်မူ၏။ သို့သော် အရှင်မင်းကြီး၏ ရင်ထဲ၌ မကျေနပ်ချက်တစ်ခု ရှိနေသည် မဟုတ်လော။” ဟု မေး၏။

မင်းကြီးက “ဟုတ်၏။ ငါကား အသက်အရွယ် ကြီးရင့်လာပြီ ဖြစ်သော်လည်း သားသမီး မရှိ။” ဟု ဖြေ၏။

နဂါးက “အရှင်မင်းကြီး၊ အရှင်မင်းကြီးသည် သားသမီးကို လိုလားလျှင် အရှေ့အရပ်၌ ရှိသော မေတ္တာတောင်ကို သွားရောက် ဖူးမြော်တော်မူပါ။ ထိုတောင်၌ ရှိသော ရသေ့ကြီး၏ ဆီမှ အကျိုးရှိသော ဆေးတစ်ခွက်ကို ရရှိနိုင်မည်။ ထိုဆေးကို သောက်သုံးပါက သားသမီးကို ရရှိနိုင်မည်။” ဟု မိန့်တော်မူ၏။

မင်းကြီးသည် နဂါး၏ စကားကို ကြား၍ အလွန်တရာ ဝမ်းမြောက်၏။ ထို့နောက် မင်းကြီးသည် နဂါး၏ လမ်းညွှန်အတိုင်း မေတ္တာတောင်သို့ ထွက်ခွာတော်မူသည်။ တောင်ပေါ်သို့ ရောက်သောအခါ ရသေ့ကြီးနှင့် တွေ့ဆုံတော်မူ၏။ မင်းကြီးသည် ရသေ့ကြီးအား မိမိ၏ အကြောင်းကို လျှောက်ထားတော်မူသည်။

ရသေ့ကြီးက “အရှင်မင်းကြီး၊ အသင်သည် သားသမီးကို လိုလားသည် မဟုတ်လော။ အသင်သည် အလွန်တရာ ကောင်းမွန်သော တရားကို ကျင့်သုံး၏။ အသင်၏ ကျင့်စဉ်ကို ကြည့်၍ ငါသည် အသင်အား အကျိုးရှိသော ဆေးတစ်ခွက်ကို ပေးမည်။” ဟု မိန့်တော်မူ၏။

ရသေ့ကြီးသည် မင်းကြီးအား ဆေးတစ်ခွက်ကို ပေးတော်မူ၏။ မင်းကြီးသည် ဆေးကို ယူဆောင်၍ မိမိ၏ ပြည်တော်သို့ ပြန်လာတော်မူသည်။ မင်းကြီးသည် ဆေးကို သောက်သုံးတော်မူပြီး မကြာမီပင် မိဖုရားကြီး ကိုယ်ဝန်ရှိတော်မူသည်။ ထို့နောက် သားတော်တစ်ပါးကို ဖွားမြင်တော်မူသည်။ မင်းကြီးကား အလွန်တရာ ဝမ်းမြောက်တော်မူသည်။

မင်းကြီးသည် သားတော်ကို အလွန်တရာ ချစ်ခင်တော်မူသည်။ သားတော်အား ပညာရေး၌ အလွန်တရာ အရေးပါကြောင်းကို သင်ကြားပေးတော်မူသည်။ သားတော်အား မင်းကျင့်တရားကို သင်ကြားပေးတော်မူသည်။ သားတော်အား ပြည်တော်ကို အုပ်ချုပ်ရန် ပြင်ဆင်ပေးတော်မူသည်။

ထို့နောက် မင်းကြီးသည် နန်းတော်၌ သားတော်အား အပ်နှင်းတော်မူ၍ မိမိကား တောသို့ ဝင်တော်မူ၍ ရသေ့အဖြစ်နှင့် သေသည်အထိ ကျင့်သုံးတော်မူသည်။